بمباران هامبورگ


بمباران هامبورگ

بمباران هامبورگ

24 الی 31 جولای 1943

شهر هامبورگ در هفته آخر ماه جولای 1943 آماج یکی از مرگبارترین حملات هوائی متفقین در طول جنگ دوم جهانی قرار گرفت و در پایان این سلسله بمب باران ها تقریبا به کلی ویران شد. این شهر که یک شهر بزرگ بندری محسوب می شد مرکز تعمیر و ساخت کشتی و زیردریائی و نیز یک مرکز تصفیه و پالایش نفت بود و قدیمی ترین کارخانه تولید دینامیت جهان نیز که توسط آلفرد نوبل بنیان گذاشته شده بود، در این شهر واقع گردیده بود. حمله هوائی به هامبورگ که با نام رمز عملیات عموره (OPERATION GOMORRAH) خوانده می شد در هفته آخر جولای موجب ایجاد یکی از بزرگترین آتش سوزیهای ناشی از بمب باران نیروی هوائی سلطنتی انگلستان و نیز نیروی هوائی ایالات متحده آمریکا گردید. در جریان این حمله 42.600 نفر از غیر نظامیان کشته شده و 37.000 هزار نفر دیگر نیز مجروح شدند و شهر نیز به کلی ویران شد. هوای گرم غیر معمول و شرایط خوب برای ایجاد حریق موجب شد تا آتش سوزی ناشی از بمب باران یک هوای متمرکز گرم و چرخان را در شهر ایجاد نماید و یک گرد باد از آتش به ارتفاع 1500 فوت تشکیل گردید. همچنین استفاده از نیرنگ پنجره نیز برای اولین بار در جریان حمله به هامبورگ به کار گرفته شد. پنجره اصطلاحی بود که آلمان ها به تکنیک بکار رفته توسط نیروی هوائی سلطنتی برای کور نمودن رادرهای آلمان بکار می بردند و در جریان آن هواپیماهای انگلیسی با ریختن میلیون ها قطعه از فلزی که نازکتر از کاغذ برش داده شده بود و بسیار سبک بود در آسمان موجب ایجاد اخلال در کار رادارهای آلمان ها می شدند. حمله به هامبورگ که با نام عملیات عموره نامگذاری شده بود از 24 جولای 1943 آغاز شد و به مدت 8 روز و 7 شب تداوم یافت و در زمان خود سنگین ترین حمله هوائی تاریخ جهان محسوب می شد و بعدها از آن با نام هیروشیمای آلمان یاد نمودند. این حمله توسط واحدهای بمب افکن RAF و نیروی هشتم هوائی ایالات متحده آمریکا انجام شد و انگلیسی ها وظیفه بمب باران شبانه و آمریکائی ها وظیفه بمب باران روزانه شهر را برعهده داشتند. در تاریخ 24 جولای 1943 و در حدود ساعت 00:57 نخستین حمله هوائی به هامبورگ آغاز شد و تا مدت یک ساعت طول کشید در این حمله برای اولین بار از تکنیک پنجره استفاده شد.

 تکنیک پنجره

متفقین با استفاده از تکنیک پنجره میلیون ها ورق فلزی فوق العاده نازک و سبک را در آسمان پخش
می کردند و این کار موجب ایجاد اختلال در شبکه رادار آلمان ها می شد

حمله دوم در ساعت 4:40 بعد از ظهر همان روز توسط نیروی هوائی ایالات متحده انجام گرفت. حمله سوم در صبح روز 26 جولای آغاز شد ولی حمله شبانه در ساعت 00:20 صبح روز بعد فاقد قدرت حملات هوائی شب های قبل بود زیرا باد شدید برفراز دریای شمال اجرای عملیات را با وقفه مواجه نمود و تقریبا تمام بمب افکن ها مجبور به فرو ریختن بمب هایشان در دریای شمال شدند و تنها 2 بمب برروی شهر ریخته شد. نیروی هوائی سلطنتی انگلستان در گزارشات رسمی خود این حمله را به شمارش نیاورد و در روز 27 جولای هیچ حمله ای صورت نگرفت اما درشب 27 جولای اندکی قبل از نیمه شب 739 بمب افکن انگلیسی هامبورگ را تحت یکی از شدیدترین حملات هوائی قرار دادند.

در این زمان هوای شهر به طور غیر معمولی گرم و خشک بود. با حجم بالای بمب باران و گرمای شدید هوا و محدودیت های آتش نشانی در نتیجه بمب باران چیزی در شهر ایجاد شد که از آن بعدها با نام طوفان آتش یاد شد. به دلیل وزش باد شدیدی با سرعت 240 کیلومتر در ساعت یک گردباد از آتش که دمایش بین 800 تا 1500 درجه فارنهایت و ارتفاعش بیش از 1000 پا بود شکل گرفت و بیش از 21 کیلومتر مربع از شهر هامبورگ را در کام خود گرفت و به مدت 3 ساعت نیز تداوم یافت. در نتیجه این گردباد آتشین آسفالت خیابان ها و مخازن نفت شهر شروع به سوختن نمود و کشتی ها و سفاین دریائی مستقر در بندر را طعمه حریق نمود. برای کاهش سطح خطر، سوخت موجود در برخی مخازن شهر به کانال آب شهر ریخته شد اما این سوخت ریخته شده در کانال نیز آتش گرفت و مزید بر علت گشته و شهر را به محوطه ای آتشین تبدیل کرد. قسمت عمده ای از کشته شدگان در شب کشته شدند و علت آن نیز فرار مردم از حمله هوائی به پناهگاه های زیرزمینی بود که در نتیجه حریق گسترده اکسیژن موجود در هوای شهر به مصرف حریق رسیده و مردم موجود در پناهگاه های زیرزمینی را دچار خفگی نمود. باد خشمگین و گرد باد آتش ایجاد شده مردم موجود در خیابان ها را به مانند برگ خشک از این سو به آن سو حرکت می داد.

یک شاهد عینی می گوید: برخی افراد سعی کردند تا در خیابان ها حرکت کنند اما همه آنان ناگهان درست مقابل چشمان شما ناپدید می شدند. شما باید خودتان را نجات می دادید و یا سعی می کردید دور از آتش قرار بگیرید. در شب 29 جولای هامبورگ مجددا مورد حمله هوائی بیش از 700 بمب افکن قرار گرفت و سرانجام آخرین حمله از عملیات عموره در تاریخ 3 آگوست رخ داد. عملیات عموره 42.600 کشته و 37.000 زخمی برجای گذاشت. حداقل یک میلیون آلمانی مجبور به ترک شهر شدند و نیروی کار شهر 10 درصد کاهش یافت. در جریان عملیات عموره حدود 3000 هواپیما توسط متفقین بکار گرفته شد و 9000 تن بمب بر روی شهر ریخته شد و 250 هزار واحد مسکونی ویران گردید.

در نتیجه این حمله مقامات رسمی آلمانی بسیار وحشت زده شدند و اسناد بازجوئی از برخی افسران آلمانی پس از جنگ نشان داد که هیتلر پس از این حمله گفته بود که حملات دیگر مشابه آنچه در هامبورگ رخ داد آلمان را به سوی شکست رهنمون خواهد نمود. صنایع شهر هامبورگ دچار خسارات شدیدی شدند و هرگز به ظرفیت قبلی تولید باز نگشت. تنها صنایع جنگ افزار سازی موفق به رساندن ظرفیت تولید به سطح میانگین تولید خود شدند. آمار و ارقام داده شده توسط آلمان ها نشان می دهد 183 کارخانه بزرگ از 524 کارخانه موجود در شهر ویران شدند. همچنین 4.118 کارخانه کوچک تر از 9.068 کارخانه نابود شدند 580 کارخانه صنعتی مهم نظامی که 299 تای آنها آنقدر مهم بودند که نامشان در یک فهرست قرار بگیرند نابود شده و یا خسارت دیدند. سیستم حمل و نقل شهر به طور کامل نابود شد و تا پایان جنگ هرگز به حالت نرمال بازنگشت. هامبورگ تا پایان جنگ 69 بار دیگر نیز هدف حملات هوائی متفقین قرار گرفت. پس از جنگ بسیاری از خانه ها بازسازی شد اما یک لوح یادبود بر روی این گونه خانه ها نصب گردید که نشان می دهد در سال 1943 تخریب شده و سپس بازسازی گردیده است.